Anadolu tarihinin en özgün toplumsal hareketlerinden biri olan ve 13. yüzyılda Kayseri'de filizlenen Bacıyan-ı Rûm (Anadolu Bacıları) geleneği, günümüzde de hayranlık uyandırmaya devam ediyor. Konuyla ilgili önemli değerlendirmelerde bulunan Ak Parti Kayseri milletvekili Dr. Murat Cahid Cıngı, Kayseri'nin bu güçlü kadın teşkilatlanmasındaki tarihi rolüne dikkat çekti.
Avrupa'da Yasakken Kayseri'de Teşkilat Kurdular
Açıklamalarında dönemin Avrupa'sı ile Kayseri'yi karşılaştıran Dr. Murat Cahid Cıngı, "Orta Çağ'da Avrupa'da kadınların loncalara kabul edilmediğini çok iyi biliyoruz. Ancak tam da aynı dönemde, Kayseri'deki kadınların kendi teşkilatlarını kurarak hem üretimde hem de maneviyatta aktif rol aldığını söylesek şaşırır mıydınız? Avrupa'da kadınların ekonomik sistemden dışlandığı o yüzyıllarda, Kayseri'de kadınlar kendi teşkilatlarını yönetiyor, yoksullara yardım ediyor ve genç kızların eğitimine büyük katkı sağlıyordu" ifadelerini kullandı.
Kayseri Savunmasında Aktif Rol Aldılar
Bacıyan-ı Rûm'un Ahi Evran'ın eşi Fatma Bacı önderliğinde kurumsal bir yapıya dönüştüğünü belirten Cıngı, Kayseri'nin bu teşkilatın en güçlü merkezlerinden biri haline geldiğini vurguladı. Teşkilatın sadece dini bir faaliyet alanı olmadığını aktaran Cıngı, "Eşitlik, dayanışma ve üretim ahlakı bizzat kadın eliyle kurumsallaştı. Öyle ki, Fatma Bacı ve arkadaşları Kayseri'ye yönelik dış saldırılarda bile aktif rol alarak şehri koruyan bir savunma mekanizması haline gelmişti" dedi.
Kayseri'de Kadın Emeğin Ve İrfanın Direğiydi
ve 17. yüzyıllar arasındaki şehir kayıtlarına da değinen Dr. Cıngı, o dönemki Hatun Dergâhı ve Fatma Bacı Zaviyesi'nin sadece birer ibadethane olmadığını hatırlattı. Dr. Cıngı sözlerini şöyle tamamladı: "Bu yapılar, kadınların eğitim verdiği, yardımlaşmayı örgütlediği ve tasavvufi rehberlik sunduğu mekanlardı. Bu da bize gösteriyor ki Kayserili kadınlar şeyhlik yapabiliyor, vakıf yönetebiliyor ve toplumsal liderlik üstlenebiliyordu. Kısacası Kayseri'de kadın; evin, ahlakın, emeğin ve irfanın da direğiydi. Dolayısıyla Bacıyan-ı Rûm, Anadolu'nun ilk dayanışma ve toplumsal eşitlik hareketlerinden biri olarak kabul edilmelidir."
Sılanur Atila
