Saygı Nerede Başlar Fikirde mi, İnsanda mı?

Her fikre saygı ifadesi, bugün neredeyse otomatik bir refleks haline gelmiş durumda. Sosyal medyada, sokakta, ekranlarda… Bir düşünce dile getirildiğinde, içeriği ne olursa olsun bu cümle hızla devreye giriyor.

Bir sosyal medya paylaşımında bir kesimi dışlayan bir görüş paylaşılıyor. Tepki gösterenler uyarılıyor: “Ama bu da bir fikir.” Aynı anda, o fikrin hedef aldığı insanlar sessizliğe itiliyor. Oysa saygı, cümlelerin kendisine değil, o cümlelerin etkilediği insanlara temas ediyor.

Bir televizyon programında sert bir iddia ortaya atılıyor. Katılmayanlar susmaya çağrılıyor, konuşanlar “tahammülsüzlükle” etiketleniyor. Ancak iddiayı dile getiren kişi korunurken, o sözlerden etkilenenlerin yaşadığı karşılık bulmuyor.

İş yerinde, okulda ya da aile içinde de tablo benzer. Bir düşünce reddedildiğinde, çoğu zaman kişiyle fikir birbirine karıştırılıyor. Oysa fikir geri çevrilebilir, değiştirilebilir, hatta tamamen yok sayılabilir. İnsan ise muhatap alınır.

Kamusal alanda saygı, her sözü eşitlemek değil; her insanı görünür kılmaktır. Bu ayrım kaybolduğunda, fikirler dokunulmazlaşırken insanlar arka plana itiliyor.

Seda Kantekin